Virusvaria-lezers zijn geen notoire X-bezoekers, is mijn indruk. Ik zie een enkeling wel eens wat reposten maar over het algemeen lijkt het een ander publiek. Laat ik jullie daarom kort meenemen in mijn X-avontuur van deze week.
Het begon met deze post van Wilfred, die een veelbelovend staafdiagrammetje achter zijn naam draagt.
Hij ontkent hier de recente oversterfte onder relatief jonge mensen en toont een dalende lijngrafiek.
Maar rechtsonderin, in de laatste jaren, vertoont de grafiek een duidelijke sprong met de top in 2021 met daarna een verhoogd niveau.
1 april, dacht ik nog.
Maar de dag daarna post hij hij een screenshot van diezelfde eigen tweet, aangevuld met de tekst "Toch geweldig dit?" en 'bewijs' van Grok, die wat overheidsstatements samenvat:
"Volgens de CBS-data in de grafiek daalt het sterftecijfer onder 0-65- jarigen al decennia en ligt het nu ruim onder het 2015-2019-gemiddelde (rond 155 per 100.000). Geen extra sterfgevallen bij relatief jonge mensen de laatste jaren. Totale oversterfte (2022-2025) zit vooral bij 65+ door corona-nasleep, uitgestelde zorg en vergrijzing. Bron: CBS StatLine en opendata."
En als AI dat samenvat, dan is dat geweldig!
Grok kijkt voor het gemak even over de jump in 2021 heen.
Wat te doen. Toch maar even een screenshot gemaakt van die rechteronderhoek, optisch een hulplijntje getrokken... Toch geweldig dit..?
Daar was de kous wel mee af - dacht ik. Niet dus.
Wat had hij nou gedaan? Hij had mijn hulplijntje doorgetrokken. Dat kun je niet zomaar doen natuurlijk. Hij deed het trouwens nog verkeerd ook want zijn lijn daalde in een steilere hoek dan mijn hulplijntje. (Ga met je muis over het grafiekje)
Zelfs dat was dus mis. Waarom zo iemand een staafgrafiekje achter zijn naam zet, geen idee. Zoiets als een stoere tattoo op de schouder van een outcast, maar dan als virtuele marker van intellect voor mensen die graag erbij willen horen.
Omdat hij eerder aan het oordeel van Grok hechtte, vroeg ik Grok om naar het hulplijntje te kijken, of hij daar een trendbreuk zag.
Grok bevestigde: "Kortom: ja, er is een duidelijke trendbreuk rond 2020-2022. De blauwe lijn gedraagt zich daarna structureel anders dan de langetermijn dalende lijn."
Dan zou je toch verwachten dat iemand dan aan het denken wordt gezet. Maar nee.
En hier wordt het interessant. Terwijl werd betoogd dat er niets aan de hand was, dat er géén oversterfte was in de vorm van meer dan verwachte sterfgevallen, verschuift er iets.
OK - dat was dan stap 1. Er was dus wél een trendbreuk in de sterfte.
Inmiddels was hem al een trollenmilitie te hulp geschoten. Geniet maar even mee hoe ze mij het doortrekken van het hulplijntje verweten. Dit is de reden waarom veel van jullie geen lol meer hebben in X, denk ik.
Allemaal onbeduidende tekstjes zonder een spoor van inhoudelijke interesse. Ik was wel verbaasd om Maarten Keulemans hier mee te zien trollen maar nu ik erover nadenk is dat dit misschien wel een plek waar hij zich goed thuisvoelt.
Je hebt toch zelden zulke zinloze tekstjes bij elkaar gezien. Ik weet dat we in een democratie leven en dat iedereen erbij hoort, maar toch...
Ook Rene Smit (geen trol, hij heeft veel analyses gemaakt, vooral gericht op zorgfactoren) leek te benadrukken dat die hulplijn fout was. Hij postte een link naar een blog-artikel uit 2024 waarin hij uitlegt dat je met een kwadratische trendlijn (de gele kromme) heel andere uitkomsten krijgt dan met een lineaire (de groene). Deze grafiek (die komt later nog terug):
Wat doe je dan, laten zitten? Een artikel over schrijven? Dat werd dus in eerste instantie een X-draadje. Zie hieronder.1Ten overvloede: de link naar mijn X-draadje
Het antwoord
In 2020 deed Corona zijn intrede. In de jaren daarna waren we beschermd door vaccinaties, de Covid-sterfte zakte in 2022 al te ver weg om nog apart te blijven rapporteren in 2023. Maar in totaal toch ruim 6.500 doden teveel van mensen onder de 65 jaar(!), gerekend vanaf 2021 t/m 2025.
@mkeulemans met je 'ontdekking van pandemiejaren' 😂 Misschien dat het voor jou nieuw was; voor mij niet hoor.
Leuk spelletje: dek de legenda af en noem de kleuren in chronologische volgorde. (Toelichting voor wie 6.500 voortijdige begrafenissen klein bier lijkt: dat is dus wel degelijk erg. Dat hoort niet in die leeftijdsgroep.) 1/6
Als we die aantallen van hierboven delen op de grootte van de leeftijdsgroep in datzelfde jaar, kunnen we trends signaleren, bijvoorbeeld een trend afgeleid van 2000-2019 en een trend van 2010-2019. Het is wat grof maar goed genoeg voor deze groep (alleen onder de 65) en voor dit doel. Beide trouwens exponentiële trends, @rcsmit en @WWesterveld1 - voordat je weer lijntjes door gaat trekken. 2/6
Nou groeit de bevolking en dat kan de boel wat vertekenen. Het valt wel mee want het beeld blijft hetzelfde maar pietlutten beginnen daar anders over. Dus we passen die gevonden percentages toe op een vaste bevolkingsgrootte, bijvoorbeeld die van 2025. Dan krijgen we er een beter gevoel voor de getallen bij. We kiezen voor de trend die de meeste sterfte verwacht en dus de minste oversterfte oplevert. 3/6
2020 zou ten opzichte van die trend niet eens zo schrikbarend hoog zijn - als het een eenmalige uitschieter was. Een gemeen virus en dan ook nog eens geen vaccins in 2020 - wat een rotpandemie. Maar het bleef niet bij een pandemische uitschieter: het ontpopte zich tot een trendbreuk. Met het hoogtepunt in het jaar dat we allemaal zowat tegelijk beschermd werden, 2021.
Het niveau bleef ook daarna verhoogd, zelfs toen de ziekte verdween. Snap je het verschil tussen een tijdelijke verhoging en een trendbreuk, @mkeulemans? Ik zie Grok vaak aangehaald dus misschien heb je daar wat aan. Hij is behoorlijk vaxofiel en consensus-biased maar hij haalde wel de cijfers van CBS op, crunchte ze door de Chow-test en... kwam er niet onderuit.
Een overduidelijke, significante trendbreuk. 4/6
En nou niet weer de post-WO1 Spaanse Griep aandragen please. Na eerdere perioden met hoge sterfte, zoals bij de Spaanse griep [..] was de levensverwachting weer snel terug op het oude niveau. Vervolgens zette de trend van vóór de periode met hoge sterfte door. (bron: CBS http://t.ly/U29Gz)
Ze vertellen het niet altijd zoals het is maar dit was niet politiek geladen en trouwens overal te bevestigen. Behalve bij virologen waarschijnlijk.
Trouwens, ook de actuarissen zijn het erover eens: "In 2024 was de oversterfte lager (2,4%) dan in 2025 (3,4%). Hierdoor is er in 2025 sprake van een verdere toename van de oversterfte." Niet gelezen? (https://virusvaria.nl/actuarissen-over-de-sterfte-in-2025/) 5/6
En @WWesterveld1 lijntjes doortrekken vind jij grappig toch? Moet je hier kijken, en nou moet je tegen @rcsmit zeggen dat dat ZIJN lijntje is 😇
En aan de andere @droeftoeters die niet verder komen dan gnuiven en gifjes plaatsen: jullie toonden je geïnteresseerd in sterfte onder de 'jongere' groepen. Het gaat echt niet goed met ze, al valt hun aantal sterfgevallen makkelijk weg in de totaalcijfers. En met de vrouwen tussen 30 en 50 jaar al helemaal niet. Lees er eens wat over, met preciezere berekeningen van sommige 10jaars-cohorten en uitgebreide toelichtingen over baselines (die heb ik in een aparte PDF laten zitten, hoef je niet per se te lezen hoor). https://virusvaria.nl/sterfte-per-leeftijd-en-geslacht-2025/
Have fun. 6/6
Een vierluik
Met die mythe van de Spaanse Griep waarmee steeds wordt geschermd moet ook maar eens korte metten worden gemaakrt. Dat wordt een apart artikel. "Stay tuned", zou ik bijna zeggen...
Voetnoten
- 1Ten overvloede: de link naar mijn X-draadje
Ik heb deze disinformatiefontein van vervelende arrogante types als Wilfred Westerveld, Frank Stassen (met stip de irritantste en gevaarlijkste vanwege z’n beroep en lange desinformatie tweets), Wesley Chalii en Tampeloer op negeer staan en/of ze hebben mij geblokt.
Sneuhans Anton Vink post zo weinig, die hoef je niet eens te negeren. Keulemans…..laat maar zitten, die heeft echt een afgenda met z’n vriendinnetje Marion.
Jij bent de trol-expert Ward! 🤓
Maar stel nou dat deze mensen echt van ons belastinggeld betaald worden om die onzin te verspreiden. Ik zeg onzin maar eigenlijk is het zeer kwalijk wat ze doen. Het ontkennen van de sterfte die door de overheid veroorzaakt is door verschillende maatregelen en vaccinaties tijdens en vooral na de covid-19 periode. WOB laat dit duidelijk zien. Ministerie van binnenlandse zaken heeft protocollen opgesteld en wil dit door externe partijen laten uitvoeren zodat dit niet gelinkt kan worden aan overheidsinterventies. Dat zijn het uiteraard wel. Het is keiharde publieke beïnvloeding waar heel veel geld aan besteed wordt. Dit gebeurde niet alleen in Nederland uiteraard. Hoe zijn dit soort trollen nog te verantwoorden als dit überhaupt te verantwoorden is? Zouden wel hele naieve mensen zijn van een bepaalde politieke partij die achter het gedachtengoed van deze trollen zouden staan.
Tja, 0-65 leek de pre-corona baseline weer op te zoeken. De vraag is dan, is 2025 een uitschieter? Of zijn deze structurele hogere sterftecijfers de nieuwe norm.
Ik neig naar dat laatste.
Daarnaast ben ik van mening dat de groep 0-65 een veel sterkere ‘zaak’ geeft dan 80+ of de totale bevolking, en dan absolute aantallen gaan roepen, en daar dan weer een getal aan te hangen van prik sterfte. Die conclusies zijn volledig afhankelijk van je aanname van baseline. En die zijn op zijn zachts gezegd nogal fluïde.
Maar in deze zone ben ik het met je eens Anton. Niet zo spectaculair als ’10 Boeing’s per jaar’. Echter is de baseline een ‘stuk makelijker’ te bepalen. En zijn genoemde aantallen een stuk harder.
Misschien eens de doodsoorzaken erbij zoeken?
Ik ben zelf een beetje (over)sterfte moe. Af en toe zie ik nog wel eens wat interessante data voorbij komen. Maar ik steek er eigenlijk geen tijd meer in.
De waarheid komt vanzelf aan het licht. Dat was met roken en asbest ook zo. Het duurt alleen wel tientallen jaren.
BTW. Mijn oversterfte dashboard laat in Zweden, België, Denemarken dezelfde trendbreuk zien. Uitzondering is Portugal. Maar die zat sowieso al een stuk hoger qua sterfte dan de overige landen.
Ik heb alleen deze 5 landen in mijn monitor.
Ik snap het Bonne maar ‘vanzelf’ gaat niks…
Idd, 0-65 (of 0-75, 80) werkt beter en harder.
Het weglaten van 80+ is in elk geval ook beter dan ASMR. Vandaaruit kun je verder kijken naar 65-80 enol 80+.
Kan ik ook jouw oversterfte dashboard zien?
Ook structureel is in dit verband tijdelijk, maar veel langduriger dan de pakweg 5 jaar die bij (alleen) een pandemie optreedt.
We moeten denk ik uitgaan van decennia want blijvende gezondsschade verdwijnt pas met het uitsterven van deze generatie.
Maar had Portugal niet de hoogste vaccinatiegraad van Europa?
Met wat voor batches?
Het is toch eigenlijk ook onbegrijpelijk hoe sommige mensen de werkelijkheid blijven weg-drog-redeneren…..
NOS bericht gisteren: boven de 35 jaar is intensief sporten levensgevaarlijk voor hart en vaten volgens een NIEUW internationaal onderzoek waar ons eigen Radboudumc aan heeft meegewerkt. Anton, we hoeven niet verder iets te bewijzen want samen met hittestress is de oversterfte verklaard vanaf 35 jaar. Ook alle instanties die rommelden met grafieken en getallen hoeven dat niet meer te doen. O wacht er staat wel bij dat je wel moet blijven sporten… Als je zoiets leest en serieus neemt ben je sowieso verloren…
Anton,
Kun je niet beter de cijfers van 2014-2019 vergelijken met 2020-2025? Dan zoek je ook even uit wat het aantal (zelf)moorden was, aantal dodelijke (verkeers)ongelukken en het aantal euthanasiegevallen.
Ik ken die niet uit mijn hoofd maar ik weet dat er in alle categorieën een behoorlijke stijging waar te nemen is na 2019. Als je die extra stijging er aftrekt heb je een beter beeld van de andere oversterfte. Bijv door vaccins, ziekten te laat opgemerkt door minder zorg, controles enz. of door covid/ griep zelf. Om een nog zuiverder beeld te krijgen waar niet de griep of covid de schuld van kan krijgen kun je beter ‘onder de 50 of 45 jaar aanhouden, want het aantal doden door alleen covid/ griep is minimaal bij ‘jongeren’
Zie dit artikel uit 2023. De doodsoorzakencijfers van dit jaar zijn er nog niet. Hopelijk wil Hans er weer eens induiken. Maar ‘de oversterfte ervan aftrekken’: dat stuit op dezelfde problemen bij het bepalen van een basislijn. Daarbij heb je zaken als re-classificering (oorzaken worden anders gecategoriseerd, ICD-10 codes worden aangepast etc etc)
Bovendien werd gisteren bij het event De Stilte Schreeuwt nog eens benadrukt dat allerlei “andere” doodsoorzaken ook met de vaccin oversterfte te maken kunnen hebben, maar waar je in eerste instantie niet aan zou denken. Enkele voorbeelden: suïcide en euthanasie door heftige bijwerkingen. Auto ongelukken (gelezen, vorig jaar sky high) door sudden death of plotseling “wegraken”, de vele acaute kankers, etc. etc.
Klinkt een beetje ego-tripperig. Maar dat soort effecten filter je mooi weg door gewoon te kijken naar de sterfte/100.000/leeftijdsjaar. Als die cijfers nu nog steeds hoger liggen dan in 2018/2019 dan is het goed mis! Met helaas dan nog een correctie voor de “ongezonde jaargang” van 1944/1945. Die schuift met de leeftijdsjaren mee naar achter. En misschien is er nog wat om te corrigeren?? Maar dat zijn echte uitzonderingen.
We zullen de doodsoorzaken weer even moeten afwachten. Zo’n analyse hebben we in 2023 ook gedaan. In hoeverre suïcide, euthanasie en auto-ongelukken hard te maken zijn als bijwerkingen van het vaccin is dan weer de volgende vraag. Accidentele val was ook zo’n bijzondere, twee jaar geleden (Theo Schetters noemde dat ook).
Jouw baseline van 2018 en/of 2019 vinden wij zelf niet geschikt maar je kunt die heel gemakkelijk uit de grafieken aflezen: gewoon een denkbeeldig horizontaal lijntje trekken vanuit het jaar dat je het beste uitkomt.