De moraal van de journalistiek verandert. Spontaan? Dat moet haast wel want ik hoor eigenlijk nooit journalisten klagen over hun werkklimaat ze worden niet gechanteerd of zo. Wat zag ik dan aan verandering? Nou, op FB zag ik een link naar een biografie die op de site van de VPRO staat, over Peter Gøtzsche. Ik meende dat portret van Gøtzsche al eens gezien te hebben. Interessant omdat hij een insider was maar wel wat van het pad geraakt met zijn complottheorieën, althans dat vond ik toen. Dus ik ging op zoek om eens opnieuw te kijken met een inmiddels bijgelezen blik. Tegenwoordig zou je zo’n farmakritisch document niet meer kunnen maken. Het zou gecensureerd worden. Mijn zoektocht leidde tot heus recherchewerk. Tegels lichten bij Tegenlicht.
Op X vond ik de aankondiging nog. Op de VPRO site staat bij de biografie: “Deze biografie hoort bij de aflevering: Peperdure pillen”. Ik bekeek die maar dat was niet het uitgebreide portret van Gøtzsche. Het is een behoorlijk kritische uitzending over het prijsniveau van medicijnen en de macht van de farmaceuten. Evengoed verbazend dat die nog online staat. Gøtzsche wordt er wel herhaaldelijk in opgevoerd met fragmenten uit een interview dat ook in de trailer (zie zowel Twitter als Facebook) is gebruikt. Ik heb ook maar een backup van de trailer gemaakt.
De volledige aflevering “Peperdure pillen” staat op de site van de VPRO. Farmakritiek, kom daar nog eens om vandaag de dag. Dus zet op je kijklijst.
Dit is de trailer op Twitter, voor de uitzending van 7 oktober:
Edit 7-12-2025: Caspar Kempeneers wees mij op een video op X waarin ik het verhaal herken dat ik ook bij de VPRO had gezien. Je kunt je voorstellen dat dat niet meer kan, op onze vertrutte kijkbuis.
The search for Peter Gøtzsche
Zoekend op de VPRO-site naar dat portret van Peter Gøtzsche (misschien was het toch geen Tegenlicht-docu geweest?) stuitte ik op twee identieke afleveringen van “Peperdure pillen”, één op 7 oktober 2018 (in de lijst onderaan) en één op 15 november 2018 (bovenaan). Zelfde tekst, zelfde thumbnail. Toch linken ze naar twee verschillende URLs. Beetje gek, verspilling van diskruimte maar het zal wel nodig zijn. Hopelijk doen ze dat niet met al hun videomateriaal.
De ene linkt naar https://www.vpro.nl/programmas/tegenlicht/kijk/afleveringen/2018-2019/peperdure-pillen.html
De andere naar https://www.vpro.nl/programmas/tegenlicht/speel~VPWON_1298220~peperdure-pillen-vpro-tegenlicht~.html
(Edit 7-12-2025: deze link is nu dood)
De korte titel lijkt mij handmatig ingetikt, de lange een gegenereerde titel op basis van categorie, volgnummer e.d. Of was de aflevering van 7 oktober misschien gewoon herhaald op 15 november?
Ik bladerde nog wat verder maar tevergeefs. Ik zag verder trouwens ook geen enkele andere uitzending die na 5 weken nog eens werd herhaald. Het ging hier kennelijk toch wel om een héél bijzondere aflevering.
Meet Ups #135 en #136: nabesprekingen
Naar aanleiding van de Tegenlicht-uitzendingen werden Meet Ups gehouden, onder andere in Pakhuis de Zwijger te Amsterdam. Daar zijn YouTube registraties van dus ik ging daar eens kijken.
Het lijkt erop dat iemand bij Pakhuis de Zwijger daar wat heeft zitten schutteren. Een YouTube video van 5 oktober heeft als thema “VPRO Tegenlicht Meet Up #136: Peperdure pillen“. Dat is gek voor een nabespreking want de eerste uitzending was pas op 7 oktober en die Meet Ups waren er juist om de uitzending met publiek te bespreken.
De video gaat trouwens ook over heel wat anders: de platformindustrie, met als titel: “Amazon zij met ons”. Er was op 3 oktober 2018 inderdaad een Meet Up met die titel, over de tegenlicht-uitzending over Amazon.
Maar hoe komt die “Peperdure pillen”-titel met complete tekst van een later thema nou bij die eerdere video over Amazon terecht? Dat zal wel een copy-paste foutje zijn van de contentbeheerder die verkeerd in zijn agenda keek. Of het uit zijn hoofd deed, dus helemaal zonder enige agenda.
Dezelfde video over Amazon blijkt trouwens niet alleen te zien bij Meet Up #136 maar ook op YT bij Meet Up #135, nu wel met bijpassende titel en tekst. 135 is een lager volgnummer terwijl die video van een latere datum is: 16 oktober. Da’s toch ook gek. Hij moet echt in de war zijn geweest. Of zijn agenda lag achterstevoren.
Maar zowaar: Een video op YouTube, van 10 oktober 2018 heeft wéér de titel en tekst van “VPRO Tegenlicht Meet Up #136: Peperdure pillen” en die gaat inderdaad over die uitzending van 7 oktober! Dat lijkt dan in elk geval wel te kloppen.
Van de “Peperdure pillen” uitzending van 15 november zag ik helaas geen Meet Up vermeld in Amsterdam. Wel in Mortsel op 21 November. Maar die linkt weer naar de video van 10 oktober…(?) Anderhalve maand na dato nog een nabespreking?!
En op NPO Start staat inmiddels weer alleen de “Peperdure pillen” van 15 november. Tenminste, kijk maar in het screenshot hieronder, er staat zelfs helemaal geen Tegenlicht uitzending van 7 oktober tussen, die heeft nooit plaatsgevonden. Jammer, misschien dat ze daarom alleen die herhaling hebben uitgezonden. Oh nee, want die was al eerder nabesproken op YouTube. Ja, zelfs vóór de eerste uitzending. Of… Nou ja, volgende keer beter de agenda volgen want zo raken we in de war! Die media-jongens en meisjes maken er een potje van.
Maar lees nog even verder onder het screenshot met de ontbrekende oktober-aflevering, er komt nog wat.
Cijfers liegen niet
In onderstaande lijst (gewoon source code van een webpagina, niks bijzonders) zie je een lijst van de Tegenlicht-uitzendingen op volgorde van uitzenddatum. De bestandsnamen van de video’s die daaraan zijn gekoppeld zitten allemaal rond de 12844xx. Op ééntje na: die van 15 november. Wat een toeval. Dat bestand is veel later aangemaakt, getuige volgnummer 1298xx.
Het vreemde is dat hij staat tussen 4419 en 4421, de volgorde die ook op de pagina zichtbaar is. Dat komt voor ons mooi uit want daar past maar 1 bestandsnaam tussen: VPWON_1284420. Komt bekend voor? Kijk maar vijf items lager: daar staat hij, bij 7 oktober. Die link noemde ik in het begin al als een van de links naar de pagina over de uitzending van 7 oktober. Dus op de pagina van 7 oktober staat de link die elders voor 15 november wordt gebruikt, terwijl de link naar het identieke 7-oktober-bestand eronder staat. Het is precies dezelfde video alleen is het bestand van 15 november veel later aangemaakt dan andere uitzendingen van rond die datum.
Snap jij het nog?
Ik zal mij wel vergissen; dat zeer farma-kritische portret van Gøtzsche heb ik vast ergens anders gezien. Maar wat een gerommel van de contentbeheerder, daar mogen ze echt wel eens wat aan doen. Al die data door elkaar gehusseld; doublures… als je niet oppast raak je zomaar een uitzending kwijt. Je zou haast denken dat de media geen agenda hebben.
