O≠A – Omicron and Spanish Flu both not on the 'A-List'

There are two routes through which a disease can end up in Group A. Hugo de Jonge writes in response to a parliamentary question that "de indeling van een infectieziekte in groep A, in de Wet publieke gezondheid (hierna: Wpg) is gerelateerd aan de vraag of landelijke regie door de Minister van Volksgezondheid, Welzijn en Sport (hierna: VWS) noodzakelijk wordt geacht. Als dat het geval is, dan wordt de ziekte in groep A ingedeeld."

Dit is een onvolledige beschrijving. Allereerst is het goed om te weten dat de ministerraad wettelijk een infectie tijdelijk op de A-Lijst kan plaatsen, als "the feeling of the Council of Ministers" dat ingeeft. Bijvoorbeeld als de ministerraad een groot gevaar voor de volksgezondheid ziet, op zeer korte termijn ingrijpende maatregelen verwacht te moeten doorvoeren, het gebruik van een digitale pas wil stimuleren of gewoon volkomen in paniek is (mijn vrije vertaling van de term "gevoelen van de ministerraad"). Hier hoeft wettelijk geen medicus aan te pas te komen.

However, this route can only be followed under the following legal conditions:

1. a cause of the disease unknown according to the state of science
2. a well-founded suspicion of contagiousness
3. serious danger to public health

In een oogopslag, ook die van een Kamerlid, is te zien dat Omikron nu alleen nog op puntje 2 scoort. Omikron is besmettelijk - maar dat zijn verkoudheid en herpes ook. Er zijn virussen waar de hele bevolking positief op test (alleen in onze darmen huizen al 140.000 virussen).

Het 'gevoelen van de ministerraad' kan nu toch echt niet meer zijn dat alle maatregelen, inclusief de QR-pas, geoorloofd zijn vanwege de ziekte. Misschien is er een andere reden maar die wordt niet gecommuniceerd. De ministerraad hoor je er niet over, die laten het bij de medisch adviseurs. Die disproportionaliteit heeft het vertrouwen in de overheid naar een dieptepunt laten zinken.

Let ook op het gebruik van "gerelateerd". Daarbij laat de Jonge bewust in het midden of het oorzaak of gevolg is. Je zou bijna denken dat het een afdoende argument is om te zeggen: "landelijke regie is gewenst", terwijl dat de beleidsreactie moet zijn op de constatering dat we met een ernstige ziekte te maken hebben.

De experts hebben Omikron nooit aan bovenstaande drie wettelijke punten getoetst, waarvan alleen punt 3 van belang is. De experts lopen de beslisboom (zie verderop) ook niet door. Ook de Eerste Kamer heeft niet naar deze voorwaarden gekeken. Iedereen neemt genoegen met het instinctieve "gevoelen van de ministerraad" destijds, in begin 2020: doe maar op lijst A. Er is dus nooit onderscheid gemaakt tussen de situatie met het 'nieuwe, onbekende' virus van destijds en omikron, waar we inmiddels veel meer van weten dan wat toen bekend was van de Wuhan-variant. (zie de bullets in the previous post)

(Re)evaluation of a disease

1) Don't just follow procedures

Om zo'n tijdelijke toestand weer proportioneel te maken zodra de eerste paniek is geweken, voorziet de wet in latere verplichte verlengingsprocedures. De bedoeling is dat er dan toetsing plaatsvindt.

These tests do not appear to be functional for determining severity. Neither the virologists involved, nor the ministers (the kongsi OMT/cabinet) will be eager to give up the newly acquired attention and power, so the signals do not jump green quickly. Moreover, they are born risk averse, so it is easy to point out enormous potential dangers with every speck of risk.

Wie moet dan wél toetsen of dat risico nog reëel is? De dokter kan zoveel zeggen... Waar is de second opinion?

Van de Tweede Kamer is niet veel te verwachten, die stemt met het kabinet mee. De Eerste Kamer is daarna vooral een procedurele formaliteit: "Kan het allemaal wel?" en niet: "Waar zijn we nu eigenlijk mee bezig?". (Dat dacht ik altijd, dat er ook wat reflectie plaatsvond.) Maar de ziekte zelf wordt gewoon niet meer getoetst en zo kunnen ondemocratische regelingen tot het einde der dagen worden volgehouden. Ze kunnen worden verankerd in spoedwetten, in de gezondheidswet - zolang de artsenij maar niet in de weg zit. Maar waarom zouden ze.

Het bleek ook uit de verantwoording van Ernst Kuipers in de Eerste Kamer: hij wees naar het verleden, hoe erg het wel niet was geweest, dat virus uit 2019. Niemand zei: 'Het is nu 2022, u doet alsof we elk jaar dezelfde griep hebben'.

Wat vooral van belang was in zijn betoog: de onzekere toekomst, hoe erg het wel niet kon worden. Maar dat verhaal had hij in 2018 of in 2019 ook kunnen houden. Gewoon zomaar. Of omdat we net de afschuwelijke griepepidemie '17-'18 achter de rug hadden, met maar liefst 9.500 doden in 1 jaar, aanzienlijk meer dan in het gemiddelde SARS-CoV-2-jaar.

Niemand in de Eerste Kamer zei: 'Het is nu 2022, u doet alsof we elk jaar dezelfde griep hebben'.

Zouden we in 2018 en 2019 onder een technocratisch regime hebben willen leven en onze grondrechten hebben ingeleverd, alleen omdat een groep 'experts' had gewaarschuwd dat er na 2017-2018 wel eens opnieuw een vreselijke nieuwe influenzagolf de kop op zou kunnen steken? Erger dan ooit? (En dan zul je net zien: dan blijkt het in 2020 geen influenza te zijn maar iets anders...)

2) The decision tree: when the dust has settled a bit

Unfortunately, what Kuipers did not do was point to the current Omicron situation in February 2022: a virus that approaches the innocence of a cold.

"Het kan alle kanten op gaan" dreigt Kuipers en hij lichtte de Eerste Kamer verkeerd voor met desinformatie over een mortaliteit van 0,9%. Onze virologen relativeren dat niet door deze MDL-arts te informeren. De mortaliteit ligt momenteel tussen de 0,003 en 0,03 (bron: Herman Steigstra).

A virus usually mutates into increasingly mild and contagious forms (as I just encountered again in this Nature article). Zouden OMT-artsen dat goede nieuws bevestigen, dan zijn ze meteen hun bevoorrechte positie kwijt want dan is het duidelijk dat er van het huidige "SARS-CoV-2" weinig meer te duchten valt - in elk geval niet de ziekte Covid-19.

"Omikron-21" zou een correcte benaming kunnen zijn voor het huidige ziektebeeld. Of kortweg "Omikron", net als het virus. De ziekte SARS heet immers ook hetzelfde als het virus. Terwijl het bij Ebola weer omgekeerd is, dat kan worden veroorzaakt door maar liefst vijf verschillende Ebolavirussen, een virusgroep die is vernoemd naar de ziekte die zij veroorzaakt. Hoe dan ook: Omikron is geen "Covid-19".

An independent OMT would want to test a mutating epidemic virus every quarter against the legal powers, but that is not in their interest now. While it is in the spirit of the law; After all, that's why those extensions were invented. That is to look at again and again: are we going to extend or not and why, what is the situation now? There is a decision tree for that, see below.

Zolang je je ogen sluit voor de verschillen tussen ziektes, kun je je gereedschapskistje blijven vullen. Hup, nog 30 miljoen voor een app-update. Waarom in hemelsnaam!? Wat heeft die app precies bijgedragen, Dansen bij Jansen? Nu heb ik ook wel eens een appje gemaakt en ik moet zeggen, dit lijkt mij best stevig begroot - maar ja, ik ben geen viroloog.

Group A, B1, B2, C: groups of diseases with a notifiable obligation and their own measure ceiling

Experts dienen over de ernst van een ziekte te adviseren aan de hand van onderstaande beslisboom, aldus het rivm. Voor wie de voorgaande Open Brief heeft gelezen zal het duidelijk zijn dat er voor Omikron geen route is naar het vakje "Adviseer meldingsplicht", anders dan misschien via de International Health Regulations which only says something about the obligation to report so that it is signaled when a disease rears its head somewhere and monitoring of the reports.

Nothing about an A-status, only Covid-19-specific Temporary Recommendations zoals "ga risico-gebaseerd te werk" (dus geen universele mandaten en verplichtingen) en "gebruik vaccinaties niet als verplichting voor internationaal reizen" (waarmee een 2G toepassing voor de QR-pas wordt afgeraden).

Below is the decision tree of the experts. Walk through it with Omicron in mind. Start at Start. You will not receive two hundred euros.

To pick a few: there is no increase in the number of cases in surrounding countries, imports are irrelevant. Endemic? Kuipers said yesterday that he did not, but that doesn't say much, after all, he is not a virologist and works with bizarre percentages that are manipulated graphs to rival.

Kans op substantiële morbiditeit is er ook niet. Ga zo maar door; geen schijn van kans. Van de onderste vier beslispunten leidt er geeneen tot "Adviseer meldingsplicht". Omikron is echt een zacht ei onder de pandemieën.

Maar ja, hier wordt kennelijk niet meer aan getoetst. Ook dat is een verklaarbare gewoonte: we hebben immers nooit eerder een zo snel veranderende ziekte op de A-Lijst gehad. Dat heeft ook helemaal geen zin: het nut van de lijst is dat je bij het (her)verschijnen van een bepaalde ziekte meteen weet wat je te doen staat. Maar een virus waarvan de ziekte bijna elk half jaar van karakter verandert is nu geen schim meer van wat die in 2019 was, toen het vers uit het lab kwam - of uit die ene pangolin natuurlijk. Dus wat zou je nu dan nog op die lijst moeten zetten? De Spaanse Griep? Dat vraagt om een concept motie.

Covid-19 has been declared a pandemic in the International Health Regulations, that would make the obligation to report unavoidable. After all, that means that we are dealing with a worrisome disease. The experts then advise on which Group the disease must be placed. A suitable package of measures has been devised for each Group. But as argued: we no longer have Covid-19 and the Omicron disease has still not been declared a pandemic after more than two months.

The government does not distinguish between viruses that hardly mutate and viruses that can change within a month in such a way that they cause a completely different clinical picture (such as from lungs to throat). Doctors should be on top of that, it is essential.

O jee, de toekomst...!

Het verwijzen naar een mogelijke toekomstige catastrofe is een terugkerende stijlfiguur die de zittende macht eigenlijk een beetje te goed uitkomt. Ze worden er nooit op afgerekend omdat de catastrofe steevast afgewend blijkt, uiteraard door daadkrachtig ingrijpen. Er is echter nog nooit op basis van zo'n uit de lucht gegrepen onzekere dreiging zoveel ellende veroorzaakt, op manieren die tegen de uitgangspunten van een democratische rechtsstaat indruisen. En precies daarvoor is een nieuwe wet nodig: om wettelijk de grondrechten te kunnen schenden.

Now we each house hundreds of thousands of viruses in our bodies (with bacteria together accounting for one and a half kilos), but has that ever been a reason for a toolbox with fundamental rights restrictions? By the way, don't tell Kuipers, who will have a heart attack when he realizes what can happen if even one of all those microorganisms were to mutate malignantly.

Toolbox or App drawer?

Wat hebben we dan allemaal aan grondrechtbeperkend gereedschap: mondkapjes, waarvan al heel lang duidelijk is dat die een pandemie niet stoppen. Dat kan het toch niet zijn. Lockdowns, die hoogstens het aantal doden uitspreiden over een langere periode tegen enorm volksgezondheidsverlies en kosten... Dat kan het toch ook niet zijn.

So why the drive to keep fundamental rights restrictions in the toolbox? The curfew that the incoming Minister of Health, Welfare and Sport determined did not work at all? Is it the flattering positions of advisers and the unbridled room for manoeuvre of the minister? To be important, to join talk shows? Or the preparation for a more technocratically directed society?

Dan zijn we dus bij het CTB aangeland, de opstap naar de EU-pas, maar zou het kabinet werkelijk zó graag het braafste kindje uit het EU/WEF-klasje willen zijn? Ten koste van vrijheid en democratie? Is Nederland naar voren geschoven als pilotland, de ideale digitale proeftuin bovenop het belangrijkste internetknooppunt van Europa? We hebben per slot de beste infrastructuur! En weet je, technologie is toch niet te stoppen. En hoe moet je je anders onderscheiden, als gaaf klein landje...

Relevant attachments are listed under the previous post